
Karta Pobytu CUKR w praktyce – najważniejsze pytania i odpowiedzi
Szanowni Państwo,
Od 4 maja 2026 r. obywatele Ukrainy korzystający w Polsce z ochrony czasowej mogą składać wnioski o wydanie tzw. karty pobytu CUKR. Nowe rozwiązanie budzi jednak wiele obaw. Część cudzoziemców nie ma pewności, czy spełnia wymagane warunki, inni obawiają się utraty statusu UKR albo zastanawiają się, co stanie się z trwającym już postępowaniem w sprawie udzielenia zwykłego zezwolenia na pobyt czasowy.
W praktyce procedura CUKR jest znacznie prostsza niż standardowe postępowanie pobytowe. Nie wymaga wykazywania zatrudnienia, dochodu, ubezpieczenia, posiadania mieszkania ani konkretnego celu pobytu, takiego jak praca, studia czy prowadzenie działalności gospodarczej. Najważniejsze znaczenie ma dotychczasowe posiadanie statusu UKR oraz poprawność danych znajdujących się w rejestrze PESEL.
Poniżej przedstawiamy odpowiedzi na najczęściej pojawiające się pytania praktyczne.
Przygotowaliśmy również dla Państwa ulotkę „Karta pobytu CUKR w praktyce – najważniejsze pytania i odpowiedzi”, któą znajdą Państwo pod linikem:
KBZ_Karta pobytu CUKR_ Q&A
Czy muszę być zatrudniony żeby otrzymać kartę CUKR?
Nie. W odróżnieniu od zwykłego zezwolenia na pobyt czasowy wydawanego w związku z pracą, studiami albo prowadzeniem działalności gospodarczej, w procedurze CUKR nie trzeba wykazywać konkretnego celu pobytu. Nie jest również wymagane przedstawienie umowy o pracę, zezwolenia na pracę, dokumentów dotyczących wysokości wynagrodzenia ani potwierdzenia posiadania mieszkania.
Czy muszę udowodnić, że posiadałem status UKR przez 365 dni?
Co do zasady nie trzeba przedstawiać osobnego zaświadczenia potwierdzającego każdy dzień posiadania statusu UKR. Informacje te są weryfikowane przez Urząd Wojewódzki na podstawie rejestru PESEL i innych rejestrów państwowych.
Przed złożeniem wniosku warto jednak sprawdzić, czy dane znajdujące się w rejestrze PESEL są kompletne i aktualne, w szczególności czy wpisano aktualny dokument podróży, odciski linii papilarnych oraz wzór podpisu, jeżeli ich pobranie było wymagane. Braki w rejestrze mogą uniemożliwić skuteczne wysłanie wniosku przez system.
Co w przypadku, gdy obecnie trwa moje postępowanie o zwykłe zezwolenie na pobyt czasowy?
Sam fakt, że przed wojewodą toczy się postępowanie o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, nie powinien być automatycznie utożsamiany z brakiem możliwości ubiegania się o kartę CUKR. Kluczowe jest jednak to, czy cudzoziemiec nadal posiada status UKR.
Jeżeli w zwykłym postępowaniu decyzja nie została jeszcze wydana i status UKR pozostaje aktualny, możliwe może być złożenie wniosku o kartę CUKR. Nie należy jednak prowadzić obu procedur bez wcześniejszego ustalenia ich wzajemnych konsekwencji. Uzyskanie zwykłego zezwolenia na pobyt czasowy powoduje bowiem wygaśnięcie ochrony czasowej i utratę statusu UKR, a tym samym może uniemożliwić wydanie karty CUKR. W takiej sytuacji przed wyborem procedury warto porównać korzyści wynikające z obu rozwiązań i zdecydować, które postępowanie powinno być kontynuowane.
Czy samo złożenie wniosku o kartę CUKR powoduje utratę statusu UKR?
Nie. Do czasu odbioru karty CUKR cudzoziemiec nadal korzysta z ochrony czasowej i posiada status UKR. Dopiero odbiór karty powoduje uzyskanie zezwolenia na pobyt czasowy oraz zmianę statusu w rejestrze PESEL z UKR na CUKR.
Ma to praktyczne znaczenie także w przypadku wyjazdów zagranicznych. W okresie oczekiwania na kartę cudzoziemiec nadal podlega zasadom dotyczącym ochrony czasowej, w tym ograniczeniom związanym z wyjazdem z Polski na okres przekraczający 30 dni, ale ma możliwość podróżowania.
Czy po otrzymaniu karty CUKR można swobodnie zmieniać pracodawcę?
Tak. Karta CUKR zapewnia pełny dostęp do polskiego rynku pracy. Jej posiadacz może wykonywać pracę bez zezwolenia na pracę i bez konieczności uzyskiwania nowej decyzji pobytowej po zmianie pracodawcy.
W przypadku zatrudnienia osoby posiadającej kartę CUKR pracodawca nie musi również dokonywać powiadomienia o powierzeniu pracy obywatelowi Ukrainy, które jest wymagane przy zatrudnianiu części osób posiadających status UKR.
Czy karta CUKR pozwala prowadzić działalność gospodarczą?
Tak. Posiadacz karty CUKR może prowadzić działalność gospodarczą na takich samych zasadach jak obywatel Polski.
Czy z kartą CUKR można podróżować?
Tak. Karta CUKR wraz z ważnym dokumentem podróży pozwala na wielokrotne przekraczanie granicy oraz krótkoterminowe podróżowanie po państwach strefy Schengen przez okres do 90 dni w każdym okresie 180 dni.
Należy jednak pamiętać, że wyjazd z Polski na okres wynoszący co najmniej 6 miesięcy może prowadzić do cofnięcia zezwolenia na pobyt czasowy uzyskanego w ramach procedury CUKR. Jest to rozwiązanie korzystniejsze od zasad obowiązujących przy statusie UKR, który może zostać utracony już w związku z wyjazdem przekraczającym 30 dni.
Czy po otrzymaniu karty CUKR utracę wszystkie świadczenia?
Odbiór karty CUKR powoduje utratę statusu UKR, a więc również uprawnień wynikających wyłącznie z ochrony czasowej. Dotyczy to w szczególności niektórych form pomocy przeznaczonych wyłącznie dla beneficjentów tej ochrony, takich jak możliwość bezpłatnego zakwaterowania i wyżywienia w ośrodkach zbiorowego zakwaterowania.
Nie oznacza to jednak automatycznej utraty każdego świadczenia. Możliwość dalszego korzystania m.in. ze świadczenia 800+ zależy od spełnienia warunków wynikających z przepisów regulujących dane świadczenie. Po zmianie statusu może być konieczne ponowne złożenie odpowiedniego wniosku.
Czy pobyt na podstawie karty CUKR będzie liczony do zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE?
Tak. Okres pobytu na podstawie zezwolenia uzyskanego w związku z odbiorem karty CUKR będzie uwzględniany przy obliczaniu okresu pobytu wymaganego do uzyskania zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE.
Samo zaliczenie tego okresu nie oznacza jednak automatycznego spełnienia wszystkich warunków zezwolenia rezydenta. W przyszłości konieczne będzie również wykazanie m.in. odpowiednio długiego legalnego pobytu, stabilnego i regularnego dochodu, ubezpieczenia oraz znajomości języka polskiego.
Jak składa się wniosek o kartę CUKR?
Wniosek o wydanie karty CUKR składa się wyłącznie elektronicznie za pośrednictwem Modułu Obsługi Spraw, czyli portalu MOS. Nie można skutecznie złożyć wniosku w formie papierowej, przesłać go pocztą ani złożyć osobiście w urzędzie.
Procedura ma być w dużej części oparta na danych znajdujących się już w rejestrach państwowych. Cudzoziemiec nie musi rezerwować wizyty w urzędzie w celu samego złożenia wniosku. Osobiste stawiennictwo będzie co do zasady potrzebne dopiero przy odbiorze gotowej karty.
Czy trzeba odebrać kartę CUKR w określonym terminie?
Tak. Karta powinna zostać odebrana w terminie 60 dni od dnia przekazania informacji o możliwości jej odbioru. Jeżeli cudzoziemiec nie odbierze dokumentu w tym terminie, karta zostanie unieważniona, a zezwolenie na pobyt czasowy nie zostanie uzyskane.
Samo wydanie dokumentu przez urząd nie wystarcza zatem do zmiany statusu. Decydujące znaczenie ma jego rzeczywisty odbiór.
O czym trzeba pamiętać już po otrzymaniu karty CUKR?
Po uzyskaniu karty CUKR cudzoziemiec powinien informować wojewodę, który wydał dokument, o każdej zmianie miejsca pobytu. Termin na przekazanie takiej informacji wynosi 15 dni roboczych.
Należy również pilnować długości wyjazdów z Polski, ważności paszportu oraz terminu ważności samej karty. Karta CUKR jest wydawana jednorazowo na 3 lata. Po upływie tego okresu dalszy pobyt będzie wymagał uzyskania odpowiedniego zezwolenia na zasadach ogólnych.
Czy mogę mieć pełnomocnika w postępowaniu o wydanie CUKR?
Tak, w tym postępowaniu można ustanowić pełnomocnika, który może m.in. kontaktować się z urzędem, uzupełniać dokumentację oraz odbierać korespondencję.
Pełnomocnik nie może jednak podpisać ani złożyć wniosku o wydanie karty CUKR w imieniu cudzoziemca.
Karta CUKR – czy to odpowiednie rozwiązanie?
Karta CUKR może zapewnić stabilniejszą podstawę pobytu w Polsce, swobodny dostęp do rynku pracy oraz możliwość podróżowania. Przed złożeniem wniosku warto jednak sprawdzić, czy wszystkie warunki zostały spełnione oraz czy procedura CUKR będzie korzystniejsza niż kontynuowanie postępowania o zwykłe zezwolenie na pobyt czasowy.
W KBZ Law & Tax pomagamy ocenić sytuację pobytową, zweryfikować dane i dokumenty, przygotować wniosek oraz reprezentujemy klientów w kontaktach z urzędem. Zapraszamy do kontaktu z naszym zespołem Employment & Global Mobility.
Senior Counsel | Adwokat
Associate | Aplikanta Adwokacka

KBZ Newsroom | Fałszywe informacje w obrocie gospodarczym – jak przedsiębiorca może chronić swoją reputację?
Nieprawdziwa informacja o firmie może w krótkim czasie podważyć zaufanie klientów, kontrahentów, pracowników i inwestorów. W takich sytuacjach kluczowe znaczenie mają szybkość reakcji, zabezpieczenie dowodów oraz wybór odpowiednich środków prawnych.
W najnowszym artykule w Business Hub adw. Joanna Boroń oraz adw. Krzysztof Żuradzki wskazują, jakie działania może podjąć przedsiębiorca – od wezwania do usunięcia naruszeń i publikacji sprostowania, przez ochronę dóbr osobistych i roszczenia związane z nieuczciwą konkurencją, aż po odpowiedzialność karną.
Artykuł dostępny pod linkiem:
Fałszywe informacje w obrocie gospodarczym – jak przedsiębiorca może chronić swoją reputację?
Jeżeli Państwa firma mierzy się z rozpowszechnianiem nieprawdziwych informacji lub innymi działaniami naruszającymi jej reputację, zapraszamy do kontaktu z zespołem KBZ Law & Tax. Pomożemy szybko ocenić sytuację, zabezpieczyć dowody i dobrać odpowiednie działania prawne.
Partner Zarządzający | Adwokat
Senior Counsel | Adwokat

Ceny transferowe 2025- warto rozpocząć przygotowania już teraz
Realizacja obowiązków w zakresie cen transferowych wymaga znacznie więcej niż przygotowania dokumentacji przed ustawowym terminem. W praktyce proces ten obejmuje identyfikację transakcji kontrolowanych, analizę rozliczeń z podmiotami powiązanymi, ocenę rynkowego charakteru cen oraz zapewnienie spójności dokumentacji z danymi finansowymi i raportowaniem podatkowym.
Dla podatników, których rok podatkowy pokrywa się z rokiem kalendarzowym, najważniejsze terminy dotyczące obowiązków za 2025 r. przypadają na:
- 31 października 2026 r. – przygotowanie dokumentacji Local File wraz z analizą porównawczą (benchmarking) lub analizą zgodności,
- 30 listopada 2026 r. – złożenie informacji TPR-C / TPR-P,
- 31 grudnia 2026 r. – przygotowanie Master File, jeżeli obowiązek ten wynika z przepisów.
Organy podatkowe wykorzystują obecnie dane pochodzące z formularzy TPR, sprawozdań finansowych, JPK, KSeF oraz deklaracji podatkowych, dzięki czemu kontrole cen transferowych są coraz bardziej precyzyjne i oparte na analizie ryzyka.
Najczęściej weryfikowane są:
- usługi wewnątrzgrupowe,
- finansowanie wewnątrzgrupowe,
- opłaty licencyjne i korzystanie z wartości niematerialnych,
- restrukturyzacje oraz zmiany modeli biznesowych.
Rozpoczęcie przygotowań z odpowiednim wyprzedzeniem umożliwia sprawne zgromadzenie danych, weryfikację rentowności transakcji, przygotowanie ewentualnych korekt oraz zapewnienie spójności pomiędzy dokumentacją Local File, benchmarkingiem, informacją TPR i sprawozdaniem finansowym.
Wsparcie KBZ Law & Tax w zakresie cen transferowych
Zespół KBZ Law & Tax zapewnia kompleksowe wsparcie obejmujące:
- identyfikację obowiązków dokumentacyjnych,
- przygotowanie dokumentacji Local File,
- opracowanie i aktualizację analiz porównawczych,
- weryfikację rynkowego charakteru rozliczeń,
- przygotowanie informacji TPR,
- przygotowanie Master File,
- przegląd polityki cen transferowych,
- wsparcie podczas kontroli podatkowych.
Jeżeli Państwa spółka realizuje transakcje z podmiotami powiązanymi, warto już dziś zweryfikować zakres obowiązków dokumentacyjnych i odpowiednio zaplanować proces przygotowania dokumentacji cen transferowych.
Zachęcamy do przejrzenia naszej ulotki: KBZ CENY TRANSFEROWE 2025
Partner | Doradca Podatkowy
Counsel | Doradca Podatkowy

Przewodnik dla Pracodawców | Zmiany w prawie pracy – stan prawny na 30.06.2026
Szanowni Państwo,
Przekazujemy najnowszą publikację „Przewodnik dla Pracodawców – Zmiany w prawie pracy 2026. Półroczna aktualizacja”, przygotowaną przez ekspertów Zespołu Employment & Global Mobility oraz Zespołu Tax KBZ Law & Tax.
W publikacji omawiamy najważniejsze zmiany w przepisach oraz projekty regulacji, które już obowiązują lub w najbliższych miesiącach będą miały istotny wpływ na działalność pracodawców.
Raport obejmuje m.in. zagadnienia dotyczące:
- jawności wynagrodzeń,
- nowych przepisów dotyczących mobbingu,
- AI Act i wykorzystania sztucznej inteligencji w HR,
- nowych uprawnień Państwowej Inspekcji Pracy,
- zatrudniania cudzoziemców i Global Mobility,
- podatkowych i składkowych skutków zmian w przepisach.
Po każdym rozdziale przygotowaliśmy praktyczne rekomendacje, wskazujące, jakie działania warto podjąć już dziś, aby przygotować organizację do nadchodzących zmian i ograniczyć ryzyko prawne, podatkowe oraz organizacyjne.
Mamy nadzieję, że przygotowany przewodnik będzie dla Państwa praktycznym wsparciem w planowaniu działań oraz dostosowaniu organizacji do nowych obowiązków.
Przewodnik dostępny jest pod linikem: PRZEWODNIK DLA PRACODAWCÓW
Ostatnie zmiany pokazują, że najbliższe miesiące będą dla pracodawców czasem intensywnego dostosowywania dokumentacji, procedur oraz praktyk zarządzania pracownikami. Choć część nowych obowiązków nie weszła jeszcze w życie, kierunek zmian jest już wyraźny – większa transparentność, silniejszy nacisk na przeciwdziałanie nieprawidłowościom oraz szersza kontrola nad sposobem organizacji pracy.
To dobry moment, aby zweryfikować regulaminy, procedury HR oraz sposób wykorzystywania narzędzi AI i ocenić, czy obowiązujące rozwiązania są zgodne z nadchodzącymi regulacjami.
Jeżeli chcą Państwo sprawdzić, czy Państwa organizacja jest gotowa na nowe obowiązki, zapraszamy do kontaktu z zespołem Employment & Global Mobility KBZ Law & Tax.
dr Aneta Żuradzka
Head of Employment & GDPR Compliance
Senior Counsel / Radca Prawny
Anna Janosz-Gwardys
Head of Global Mobility
Senior Counsel / Adwokat

Za nami HR Meetup 2026 organizowany przez KBZ Law & Tax.
Za nami pierwsza edycja HR Meetup organizowana przez KBZ Law & Tax.
Od początku zależało nam na stworzeniu wydarzenia, które będzie przede wszystkim praktycznym spotkaniem dla osób odpowiedzialnych za HR, kadry i płace – miejscem wymiany doświadczeń oraz rozmowy o wyzwaniach, z którymi pracodawcy mierzą się na co dzień. Patrząc na frekwencję, zaangażowanie uczestników i rozmowy prowadzone po zakończeniu paneli, możemy śmiało powiedzieć, że ten cel udało się osiągnąć.
Na co dzień wspieramy działy HR, kadr i płac w zakresie prawa pracy, zatrudniania cudzoziemców, ochrony danych osobowych oraz – we współpracy z KBZ ACC – także w obszarze podatków i rozliczeń pracowniczych. To jeden z kluczowych filarów naszej specjalizacji. Dzięki codziennej współpracy z pracodawcami dobrze wiemy, z jakimi wyzwaniami mierzą się dziś organizacje, dlatego program wydarzenia został zbudowany wokół tematów, które budzą obecnie najwięcej pytań i praktycznych wątpliwości.
Cieszymy się również, że tegoroczna edycja odbyła się tuż po obchodzonym niedawno Dniu Pracownika HR. Była to doskonała okazja, aby docenić osoby, które każdego dnia wspierają organizacje w zarządzaniu ludźmi i pomagają odnaleźć się w dynamicznie zmieniającej się rzeczywistości prawnej.
Podczas HR Meetup 2026 rozmawialiśmy m.in. o:
🔹 jawności wynagrodzeń,
🔹 nowych regulacjach dotyczących przeciwdziałania mobbingowi,
🔹 wykorzystaniu sztucznej inteligencji w HR,
🔹 zatrudnianiu cudzoziemców i Global Mobility,
🔹 rozwiązywaniu umów z pracownikami i bezpiecznym zakończeniu współpracy (offboardingu),
🔹 podatkowych aspektach zatrudnienia, modelach współpracy oraz nowych obszarach kontroli.
Serdecznie dziękujemy wszystkim uczestnikom za tak liczną obecność. Pomimo wyjątkowo wysokich temperatur niemal wszyscy pozostali z nami do zakończenia wydarzenia i aktywnie uczestniczyli w rozmowach z ekspertami po zakończeniu paneli. To dla nas najlepszy dowód na to, że warto tworzyć przestrzeń do merytorycznej dyskusji i wymiany praktycznych doświadczeń.
Szczególne podziękowania kierujemy do wszystkich panelistów i gości specjalnych, którzy podzielili się swoją wiedzą i doświadczeniem:
• Aleksandra Gajda, Urząd Miejski Tarnowskie Góry
• Monika Zych, AFL Telecommunications Poland
• Mateusz Rzeszowski, KSSE S.A.
• Michał Kłosowski, EWL Group
• Krzysztof Tuszyński, PageGroup
• Marcin Fleszar, Page Executive
• Jakub Poznański, Cobu Design
• Krzysztof Zuradzki, Partner Zarządzający, KBZ Law & Tax
• Agnieszka Plucińska, Partner, Doradca Podatkowy, KBZ Law & Tax
• Aneta Żuradzka, PhD, Senior Counsel, KBZ Law & Tax
• Anna Janosz-Gwardys, Senior Counsel, Adwokat, KBZ Law & Tax
• Błażej Siedlich, Counsel, Radca Prawny, KBZ Law & Tax
• Joanna Bula, Counsel, Doradca Podatkowy, KBZ Law & Tax
Dziękujemy również Cobu Design za gościnność i współorganizację wydarzenia oraz Katowickiej Specjalnej Strefie Ekonomicznej S.A. za współpracę przy jego organizacji.
To dla nas ogromna satysfakcja, że mogliśmy być organizatorem tegorocznej edycji HR Meetup. Mamy nadzieję, że spotkamy się z Państwem również podczas kolejnych wydarzeń organizowanych przez KBZ Law & Tax.
Jeżeli w Państwa organizacji pojawiają się wyzwania związane z prawem pracy, HR Compliance, Global Mobility, zatrudnianiem cudzoziemców lub podatkowymi aspektami zatrudnienia, zapraszamy do kontaktu z ekspertami KBZ Law & Tax.
fot. Marcin Chojnacki













Zmarła śp. Barbara Żuradzka, Wspólnik Założyciel KBZ Law & Tax.
Z głębokim żalem zawiadamiamy, że 20 czerwca 2026 r., w wieku 79 lat, zmarła Pani Barbara Żuradzka Wspólnik Założyciel KBZ Law & Tax.
Pani Barbara Żuradzka przez ponad 50 lat wykonywała zawód radcy prawnego, wspierając przedsiębiorców, podmioty publiczne oraz ochronę zdrowia. Była współzałożycielką kancelarii, która dała początek KBZ Law & Tax, a także autorytetem w zakresie prawa pracy, zamówień publicznych i sporów gospodarczych.
Pozostanie w naszej pamięci jako wybitny prawnik oraz człowiek wielkiego serca, życzliwości i niezwykłej wrażliwości na potrzeby innych.
Ceremonia pogrzebowa zostanie odprawiona
29 czerwca 2026 r. o godz. 11:00
w kaplicy na cmentarzu Rzymskokatolickim
w Katowicach Starych-Panewnikach.
Rodzinie i Najbliższym składamy wyrazy głębokiego współczucia oraz szczere kondolencje. Pani Barbara Żuradzką na trwałe wpisała się w historię naszej Kancelarii, pozostawiając po sobie dorobek, wiedzę i wartości, które pozostaną z nami na zawsze.
Pogrążeni w smutku
Wspólnicy oraz Współpracownicy
KBZ Law & Tax

HR Meetup 2026 | 25 czerwca 2026 | Spotkanie stacjonarne
Zespół Employment & Global Mobility kancelarii KBZ Law & Tax zaprasza na HR Meetup 2026 – stacjonarne spotkanie poświęcone najważniejszym wyzwaniom, z którymi mierzą się dziś pracodawcy oraz działy HR.
Spotkanie odbędzie się 25 czerwca 2026 r. o godzinie 10:00 w Cobu Design w Katowicach.
Podczas wydarzenia eksperci KBZ Law & Tax: Agnieszka Plucińska, Aneta Żuradzka, PhD, Anna Janosz-Gwardys, Błażej Siedlich, Jakub Włosek-Buczyński, Joanna Bula oraz zaproszeni goście podzielą się praktycznymi doświadczeniami, a dyskusja skoncentruje się między innymi wokół takich zagadnień jak:
- legislacyjnej mapy HR 2026 – jawności wynagrodzeń, Mobbingu 2.0, AI w HR oraz zmian w kompetencjach Państwowej Inspekcji Pracy,
- zatrudniania cudzoziemców – nowych regulacji, legalizacji pracy i pobytu oraz praktycznych wyzwań związanych z zarządzaniem międzynarodową kadrą
- pracy tymczasowej i outsourcingu pracowniczego – ryzyk prawnych,
- obowiązków pracodawców oraz aktualnych trendów i praktyki rynkowej,
- kosztów zatrudnienia i efektywnych modeli wynagradzania – optymalizacji kosztów pracy, systemów wynagrodzeń oraz aktualnych wyzwań podatkowych i prawnych.
Gościem specjalnym będzie Mateusz Rzeszowski, Dyrektor Działu Obsługi Inwestora Katowickiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej S.A., który opowie o tym, jak KSSE wspiera inwestorów i pracodawców w rozwoju działalności, realizacji nowych inwestycji oraz budowaniu konkurencyjności przedsiębiorstw w regionie.
Udział w wydarzeniu jest bezpłatny. Liczba miejsc jest ograniczona, a o uczestnictwie decyduje kolejność zgłoszeń. Szczegółowa agenda oraz formularz rejestracyjny dostępne są pod linkiem:
Poniżej znajdą Państwo link do szczegółowej agendy wydarzenia, sylwetek ekspertów oraz formularz rejestracyjny.
Zapraszamy do rejestracji już dziś!

KBZ TAX ALERT | Korekty cen transferowych a VAT – implikacje po wyroku TSUE w sprawie Stellantis Portugal
Charakter korekty cen transferowych
Korekta cen transferowych służy dostosowaniu wyniku transakcji realizowanych pomiędzy podmiotami powiązanymi do poziomu odpowiadającego warunkom rynkowym. W praktyce mechanizm ten jest wykorzystywany m.in. do zapewnienia, aby podmiot pełniący określoną funkcję w grupie — przykładowo dystrybutor o ograniczonym profilu ryzyka — osiągnął założony poziom rentowności. Korekta może przyjmować formę dopłaty albo obniżenia wynagrodzenia po zakończeniu okresu rozliczeniowego.
Główne zagadnienie na gruncie VAT
Z perspektywy VAT zasadnicze znaczenie ma ustalenie, jaki charakter ma dana korekta. W szczególności należy ocenić, czy:
- pozostaje ona poza zakresem VAT jako techniczne wyrównanie rentowności,
- stanowi korektę ceny pierwotnej dostawy towarów albo usługi,
- czy też może zostać uznana za wynagrodzenie za odrębne świadczenie, podlegające opodatkowaniu VAT.
Wątpliwości pojawiają się najczęściej wtedy, gdy mechanizm korekty odwołuje się do konkretnych kategorii kosztów ponoszonych przez jedną ze stron, takich jak koszty napraw, marketingu, logistyki czy personelu. W takich sytuacjach organy podatkowe mogą próbować argumentować, że płatność ma związek z określonym świadczeniem realizowanym na rzecz drugiego podmiotu z grupy.
Wyrok TSUE w sprawie C‑603/24 Stellantis Portugal
W wyroku z 13 maja 2026 r. Trybunał Sprawiedliwości UE analizował model, w którym portugalski dystrybutor nabywał pojazdy od producentów z grupy i odsprzedawał je lokalnym dealerom. W ramach polityki cen transferowych ceny były okresowo korygowane tak, aby dystrybutor osiągał uzgodniony poziom marży operacyjnej. Przy kalkulacji korekty uwzględniano również określone koszty ponoszone przez dystrybutora, w tym koszty napraw gwarancyjnych oraz inne koszty operacyjne. Portugalski organ podatkowy uznał, że w zakresie, w jakim korekta odnosiła się do tych kosztów, stanowi ona wynagrodzenie za usługi świadczone przez dystrybutora na rzecz producentów i powinna podlegać VAT.
Trybunał nie podzielił tego stanowiska. Wskazał, że dla uznania danej płatności za wynagrodzenie za usługę konieczne jest istnienie bezpośredniego związku pomiędzy konkretnym świadczeniem a otrzymaną zapłatą oraz stosunku prawnego obejmującego wzajemne świadczenia. W sprawie Stellantis Portugal umowa regulowała zasady ustalania cen pojazdów i mechanizm zapewnienia określonej rentowności dystrybutora, ale nie ustanawiała odrębnego zobowiązania do świadczenia usług naprawczych na rzecz producentów za wynagrodzeniem. Trybunał zwrócił też uwagę, że korekta nie była kalkulowana wyłącznie w oparciu o koszty napraw, lecz odwoływała się równie do kosztów operacyjnych, co mogło prowadzić zarówno do korekty TP in minus (w postaci not debetowych), jak i korekty in plus (jako not kredytowych). W tych okolicznościach ewentualny związek pomiędzy korektą a usługami miał co najwyżej charakter pośredni.
Znaczenie praktyczne wyroku
Wyrok należy ocenić jako istotny z perspektywy podmiotów dokonujących korekt cen transferowych, ponieważ potwierdza, że sama korekta TP nie powinna być automatycznie traktowana jako wynagrodzenie za usługę opodatkowaną VAT. Jednocześnie rozstrzygnięcie nie przesądza, że każda korekta pozostaje poza VAT. Ocena nadal wymaga analizy konkretnego modelu rozliczeń i dokumentacji.
W praktyce należy każdorazowo zweryfikować w szczególności:
- czy korekta odnosi się do pierwotnej transakcji towarowej lub usługowej,
- czy pomiędzy stronami występuje odrębne świadczenie, które mogłoby zostać uznane za usługę,
- czy korekta jest należna za konkretnie zidentyfikowane czynności,
- czy mechanizm korekty wynika wprost z umowy lub polityki TP,
- czy dokumentacja księgowa i TP nie sugeruje w istocie przenoszenia kosztów albo wynagradzania określonych usług.
Implikacje dla podatników
W świetle wyroku warto przeanalizować istniejące modele korekt cen transferowych pod kątem VAT.
Szczególne znaczenie ma spójność pomiędzy:
- umowami wewnątrzgrupowymi,
- polityką cen transferowych,
- sposobem kalkulacji korekt,
- oraz dokumentacją księgową i fakturową.
Z perspektywy bezpieczeństwa podatkowego korzystne jest takie ukształtowanie mechanizmu, z którego jednoznacznie wynika, że korekta służy wyrównaniu poziomu rentowności albo dostosowaniu ceny, a nie stanowi wynagrodzenia za odrębne świadczenie.
Ryzyko w VAT może pozostawać podwyższone w sytuacjach, w których korekta jest bezpośrednio powiązana z określonymi kosztami operacyjnymi jednej ze stron i może być interpretowana jako zapłata za konkretne działania wykonywane na rzecz drugiego podmiotu.
W KBZ Law & Tax wspieramy przedsiębiorców i grupy kapitałowe m.in. w zakresie cen transferowych, VAT oraz projektowania i weryfikacji modeli rozliczeń wewnątrzgrupowych – zarówno z perspektywy zgodności podatkowej, jak i ograniczania ryzyk regulacyjnych.
W przypadku pytań lub potrzeby analizy funkcjonujących rozwiązań w Państwa organizacji – zapraszamy do kontaktu.
Partner | Doradca podatkowy
Doradca podatkowy

Webinar z Rzecznikiem Praw Przedsiębiorców przy RIG w Katowicach | Jak skutecznie zabezpieczyć firmę i odzyskać należności?
KBZ Law & Tax oraz Regionalna Izba Gospodarcza w Katowicach zapraszają Firmy Członkowskie na Kolejny webinar z cyklu spotkań online:
„Webinary z Rzecznikiem Praw Przedsiębiorców przy RIG w Katowicach – spotkania dla Firm Członkowskich”.
Drugie spotkanie cyklu odbędzie się 19 maja 2026 r. o godzinie 11:00 i będzie poświęcone jednemu z kluczowych zagadnień prowadzenia biznesu:
Jak skutecznie zabezpieczyć firmę i odzyskać należności? Praktyczne podejście dla MŚP Od problemu do odzyskania pieniędzy – jak działać w przypadku zatorów płatniczych?
Zatory płatnicze, brak zapłaty ze strony kontrahentów oraz trudności w egzekwowaniu należności to jedne z najczęstszych problemów, z jakimi mierzą się przedsiębiorcy. Webinar będzie miał charakter praktyczny i skoncentrowany na realnych działaniach, które pomagają zabezpieczyć interesy firmy oraz skutecznie dochodzić roszczeń.
Webinar odbędzie się w formule rozmowy moderowanej przez mec. Krzysztofa Żuradzkiego – Rzecznika Praw Przedsiębiorców przy RIG w Katowicach, partnera kancelarii KBZ Law & Tax, z udziałem zaproszonej ekspertki mec. Joanny Boroń, doradcy restrukturyzacyjnego.
Uczestnicy będą mogli zgłaszać pytania już na etapie rejestracji, a spotkanie zakończy się moderowaną sesją Q&A.
Webinar otworzy Janusz Dramski, Wiceprezes Regionalnej Izby Gospodarczej w Katowicach, który przedstawi ideę cyklu spotkań przygotowanych dla Firm Członkowskich Izby.
Agenda
Wprowadzenie – gdzie firmy najczęściej tracą pieniądze
- typowe scenariusze: brak płatności, spory, nadużycia,
- kiedy problem jest „windykacyjny”, a kiedy wymaga podejścia forensic.
Jak zabezpieczyć firmę przed problemami finansowymi
- konstrukcja umów (kluczowe klauzule: płatności, kary, zabezpieczenia),
- weryfikacja kontrahentów (due diligence „light”),
- procedury wewnętrzne (obiegi dokumentów, akceptacje, kontrola kosztów),
- sygnały ostrzegawcze (red flags).
Jakie dokumenty i dowody zbierać (praktycznie)
- dokumentacja handlowa (umowy, zamówienia, potwierdzenia),
- korespondencja (e-mail, komunikatory – jak ją archiwizować),
- dokumenty finansowe (faktury, potwierdzenia płatności),
- dane IT (logi, pliki – kiedy i jak zabezpieczać),
- najczęstsze błędy (utrata dowodów, brak spójności dokumentacji).
Co robić, gdy pojawia się problem
- schemat działania „krok po kroku”,
- działania przedsądowe (wezwania, negocjacje),
- kiedy wdrożyć działania forensic (np. podejrzenie nadużyć),
- jakie działania podjąć na początku, aby nie osłabić swojej pozycji
Jak skutecznie odzyskać pieniądze
- strategie windykacyjne (miękka vs. twarda),
- postępowania sądowe i zabezpieczenie roszczeń,
- egzekucja – jak zwiększyć skuteczność,
- dochodzenie roszczeń wobec zarządu / osób trzecich (jeśli dotyczy).
Serdecznie zapraszamy do udziału.
Link do rejestracji: https://app.evenea.pl/event/cyklwebinarowmaj2026/


KBZ Newsroom | Audyt śledczy i forensic w MŚP – kiedy przedsiębiorca powinien działać natychmiast?
W sektorze MŚP coraz częściej pojawiają się sytuacje wymagające nie tylko reakcji zarządczej, lecz także natychmiastowej i profesjonalnej weryfikacji prawnej, finansowej oraz operacyjnej. Dotyczy to zarówno nieprawidłowości po stronie pracowników, jak i kadry menedżerskiej czy organów spółki. W takich przypadkach audyty śledcze, księgowe oraz działania typu forensic stają się wyspecjalizowanym narzędziem identyfikacji nadużyć, zabezpieczenia materiału dowodowego i zarządzania ryzykiem.
W praktyce najczęściej ujawniane są przypadki prowadzenia działalności konkurencyjnej przez pracowników, przejmowania klientów i relacji handlowych, kopiowania baz danych, wykorzystywania informacji poufnych poza organizacją, nakłaniania współpracowników do odejścia, obchodzenia procedur, nadużyć kosztowych, fikcyjnych usług, nieautoryzowanych transferów środków lub działań podejmowanych z naruszeniem interesu firmy. Coraz częściej wątpliwości dotyczą również członków zarządu – zwłaszcza w zakresie konfliktu interesów, niegospodarności, przekroczenia kompetencji czy naruszenia obowiązków lojalnościowych wobec spółki.
Od podejrzeń do ustaleń
W tego rodzaju sprawach standardowa kontrola wewnętrzna bywa niewystarczająca. Konieczne jest równoległe przeprowadzenie analizy prawnej, księgowej i operacyjnej, obejmującej dokumentację korporacyjną, pracowniczą, handlową i finansową, przepływy środków, ścieżki decyzyjne oraz obieg informacji w organizacji. Celem nie jest wyłącznie potwierdzenie podejrzeń, ale odtworzenie przebiegu zdarzeń, ustalenie mechanizmu nieprawidłowości, identyfikacja osób zaangażowanych oraz ocena ryzyk dla przedsiębiorcy.
Istotnym elementem takich działań jest zabezpieczenie materiału dowodowego. W praktyce możliwe jest zabezpieczenie danych informatycznych, korespondencji elektronicznej, nośników danych, logów systemowych oraz dokumentacji papierowej i elektronicznej w sposób zapewniający integralność informacji i możliwość ich późniejszego wykorzystania. Szczególne znaczenie ma także dyskrecja i poufność audytu. Przedwczesne ujawnienie czynności może prowadzić do usunięcia danych, zatarcia śladów, zniszczenia dokumentacji, uzgadniania wersji zdarzeń albo innych działań utrudniających ustalenie stanu faktycznego.
Narzędzie strategiczne, nie tylko „na potrzeby sporu”
Dla przedsiębiorcy tego rodzaju działania mają znaczenie przede wszystkim operacyjne i strategiczne. Pozwalają zdecydować o zmianie procedur, ograniczeniu dostępu do danych, reorganizacji procesów, wdrożeniu środków compliance, odsunięciu określonych osób od wykonywania funkcji czy rozwiązaniu stosunków prawnych z osobami odpowiedzialnymi za naruszenia. Jeżeli jednak ustalenia potwierdzają nieprawidłowości, właściwie zabezpieczony materiał może stanowić podstawę wszczęcia postępowań dyscyplinarnych, cywilnych lub karnych oraz dochodzenia roszczeń odszkodowawczych.
Tego rodzaju projekty wymagają połączenia kompetencji prawnych, finansowych i technologicznych. Nie są to standardowe usługi doradcze ani klasyczny przegląd dokumentów. Z perspektywy przedsiębiorcy kluczowe znaczenie ma więc nie tylko szybkie rozpoznanie zagrożenia, ale również wybór zespołu zdolnego działać dyskretnie, procesowo bezpiecznie i z pełnym zrozumieniem biznesowych konsekwencji sprawy.
Joanna Boroń i Krzysztof Żuradzki wskazują, kiedy przedsiębiorca powinien działać bez zwłoki – w najnowszym wydaniu Business Hub, Regionalnej Izby Gospodarczej w Katowicach.
Artykuł dostępny jest pod linkiem
***
W przypadku podobnych sytuacji lub potrzeby prewencyjnego zabezpieczenia organizacji – zapraszamy do kontaktu. W KBZ Law & Taz realizujemy audyty forensic, które pozwalają odtworzyć przebieg zdarzeń, i przede wszystkim ograniczyć ryzyko i wesprzeć kluczowe decyzje biznesowe.
partner zarządzający | adwokat
senior counsel | adwokat | doradca restrukturyzacyjny
